Ferforje Bina Kapısı

59

Ferforje bina kapısı: Cephe mimarisinin bir parçası olan ferforje bina kapıları, tarih boyunca inanışların, geleneklerin, zevk ve karakterlerin yansıtmasına da aracılık etmiştir. Bina giriş kapıları, üzerindeki kilit, tokmak gibi aksamlarla kültürümüzün çarpıcı örneklerindendir. Ferforje bina kapıları genellikle dayanıklılık, güvenlik ve işlevsellik gibi nedenlerle tercih edilmiştir. Ferforje kapılar parmaklıklı ve bezemeli katlanır, sürgülü olarak sıcak dövme demir ve döküm teknikleriyle biçimlendirilmiştir.

Ferforje bina kapıları, saraylardan evlere, otellerden camilere kadar her alanda kullanılır. ferforje, bina giriş kapılarında olduğu gibi her alanda farklı tasarım çözüm ve yeni teknik buluşlara açık Geleneksel ve çağdaş çizgiler taşıyan sanattır.

Türk sanatında görülen Ampir ve neoklasik üsluplar maden işçiliğine de uygulanmıştır. XVIII. yüzyılda yaygın olarak görülen, dövme demir ve tunç döküm şebekelerin yerini dökme demir şebekeler almıştır. Zaman zaman da demir çubuklar birleştirilerek kullanılmıştır. “Osmanlı Devleti’nde, eski dönemlerden beri askerlik alanında uygulanan döküm yönteminin, mimarlık alanına yansıması Batılılaşma döneminde olmuştur. Milli mimari döneminde kapı unsuru değişik formlar biçiminde ele alınmıştı. Ancak geleneksek mimariden önemli mimari unsurların kullanıldığı bu yapılarda giriş bölümleri abidevi olabiliyordu. Apartmanlaşma döneminde ise genellikle dökme demirden binanın güzelliğiyle uyumlu sade kapılar ya da eklektik kapılar görüldü. Kapılar günümüzde ait olduğumuz kültür coğrafyasında, önemini sürdürüyor. Hak kapısı, devlet kapısı, ekmek kapısı, göklerin kapısı, cennet kapıları, rahmet kapısı, gönül kapısı, kapının önüne koymak, kapı dışarı etmek, kapısını çalmak, kapı aralamak, bir kapı kapanır, diğeri açılır, kapıya kul olmak, kapısını aşındırmak gibi söz ve deyimler kapıların hayatımızdaki yerini ve kültür dünyamızdaki karşılığının derinliğini vurgular. Bir eve gittiğimizde bizi ilk karşılayan kapılardır. İlk izlenimde etkisi büyüktür, ev sahibinin dekorasyon zevki hakkında çok büyük ipuçları verir. Öyle kapılar var ki tam bir sanat eseri; ahşap oymasıyla, ferforje tasarımıyla, renkli camların uyumuyla mükemmel işler ortaya çıkabiliyor. Bir kapı çoğu zaman bir devamlılığı kesen ve başka bir dünyaya geçişi sağlayan dönüştürücü bir role sahiptir. Kapının büyüklüğü, küçüklüğü, darlığı, genişliği, süsü, tevazuu ya da ihtişamı, içerinin dışarıya göre farklılık derecesini belirler.